نقش آرای مشابه در اثبات شرایط مشاغل سخت و زیان آور
یکی از پرسشهای رایج در پروندههای مشاغل سخت و زیان آور این است که آیا تأیید سخت و زیانآور بودن شغل یک یا چند نفر از کارکنان، میتواند موجب تأیید درخواست سایر کارکنان همان واحد نیز شود؟
به گزارش کارگر ۲۴ به نقل از حل اختلاف؛ پاسخ این سؤال، از منظر حقوقی، هم «بله» و هم «خیر» است؛ زیرا آرای مشابه، در برخی موارد مؤثر و در برخی موارد فاقد اثر حقوقی هستند.
۱. رسیدگی به درخواستها بهصورت انفرادی انجام میشود
بررسی درخواست شمول مشاغل سخت و زیانآور برای هر کارگر، بهصورت مستقل و بر اساس شرایط واقعی اشتغال وی انجام میشود. بنابراین، صرف اشتغال چند نفر در یک شغل یا یک واحد سازمانی، بهتنهایی متضمن آن نیست که رأی صادره درباره یکی از آنان، به سایر کارکنان نیز تسری پیدا کند.
به همین دلیل، تأیید درخواست یک کارگر، به معنای ایجاد حق مکتسب برای سایر کارکنان همان قسمت یا همان عنوان شغلی نیست.
۲. اعتراض به رأی کمیته بدوی
چنانچه کمیته بدوی با درخواست کارگر موافقت نکند، ذینفع میتواند مطابق آییننامه اجرایی، درخواست تجدیدنظر خود را در کمیته تجدیدنظر مطرح کند.
رأی کمیته تجدیدنظر، رأی قطعی در مراجع اداری محسوب میشود و در صورت وجود ایراد قانونی، هر یک از طرفین میتوانند نسبت به آن در دیوان عدالت اداری، طرح دعوا کنند.
۳. معیارهای تشخیص سخت و زیانآور بودن شغل
وفق ماده ۱ آییننامه، تشخیص سخت و زیانآور بودن یک شغل، صرفاً بر اساس عنوان شغلی انجام نمیشود، بلکه کمیته شرایط واقعی کار را بررسی میکند.
از مهمترین معیارهای بررسی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
– عوامل زیانآور محیط کار از قبیل عوامل فیزیکی، شیمیایی، بیولوژیکی، ارگونومیکی و سایر عوامل مؤثر بر سلامت کارگر؛
– شدت عوامل زیانآور و تجاوز آنها از حدود مجاز قانونی؛
– میزان و مدت مواجهه کارگر با عوامل زیانآور در طول ساعات کار؛
– امکان حذف یا کنترل عوامل زیانآور؛
– نتایج اندازهگیری آلایندههای محیط کار؛
– گزارش کارشناسان و بازرسان ذیربط؛
– شرح وظایف واقعی و سوابق اشتغال کارگر.
بنابراین، صرف داشتن یک عنوان شغلی، برای احراز سخت و زیانآور بودن آن کافی نیست.
۴. نقش آرای مشابه در رسیدگی
اگرچه آرای صادرشده درباره سایر کارکنان الزامآور نیست، اما در برخی شرایط میتواند بهعنوان «قرینه» یا «اماره» در اثبات شرایط واقعی کار مورد استناد قرار گیرد.
این موضوع بهویژه در دو حالت اهمیت بیشتری پیدا میکند:
الف) عدم امکان بررسی شرایط گذشته کارگاه
ممکن است کارگاه تعطیل شده باشد، تجهیزات تغییر کرده باشد، فرآیند تولید دگرگون شده باشد یا به هر دلیل امکان ارزیابی شرایط واقعی محیط کار در زمان اشتغال کارگر وجود نداشته باشد.
در چنین شرایطی، آرای قبلی صادرشده درباره کارکنانی که در همان زمان، همان محل و تحت همان شرایط فعالیت داشتهاند، میتواند در کنار سایر مدارک، به احراز شرایط واقعی کار کمک کند.
ب) صدور آرای متفاوت برای شرایط کاملاً مشابه
گاهی چند کارگر با عنوان شغلی، شرح وظایف، محل خدمت و شرایط کاری کاملاً یکسان، آرای متفاوتی از کمیته دریافت میکنند؛ بهگونهای که درخواست برخی پذیرفته و درخواست برخی دیگر رد میشود.
در این وضعیت، آرای مشابه میتواند بهعنوان قرینهای مؤثر برای اثبات وحدت شرایط کاری و رفع تعارض در تصمیمگیری مورد استناد قرار گیرد.
البته باید توجه داشت که این آرا بهتنهایی برای الزام کمیته به صدور رأی مشابه کافی نیستند، بلکه در کنار سایر مستندات و ادله، میتوانند در اقناع مرجع رسیدگی و اثبات شرایط واقعی اشتغال نقش مهمی ایفا کنند.
بنابراین، تمرکز صرف بر دفاع از پروندههای مشاغل سخت و زیانآور، راهکار پایداری نیست. از آنجا که ملاک تشخیص، شرایط واقعی محیط کار است، بهترین راهکار، شناسایی و حذف یا کنترل عوامل زیانآور مطابق قانون است. شرکت دانشبنیان توسعه منابع انسانی سرآمد نیز با همین رویکرد، خدمات تخصصی شناسایی، ارزیابی و رفع عوامل زیانآور محیط کار را ارائه میکند.
منبع: حل اختلاف
دیدگاهتان را بنویسید