پرسش‌های مهم درباره استرداد مالیات حقوق؛ چگونه مالیات اضافه را پس بگیریم؟

کارفرمایانی که در سال‌های گذشته بابت پرداخت‌های رفاهی و انگیزشی کارکنان خود، مالیات حقوق بیشتری از میزان مقرر کسر و به سازمان امور مالیاتی پرداخت کرده‌اند، می‌توانند با استفاده از امکان جدید سامانه دریافت فهرست حقوق و دستمزد، درخواست استرداد مالیات اضافه‌پرداختی را به‌صورت سیستمی ثبت کنند.

به گزارش کارگر ۲۴؛ این امکان با عنوان «فهرست درخواست استرداد» در درگاه دریافت فهرست حقوق و دستمزد سازمان امور مالیاتی کشور پیش‌بینی شده است و کارفرمایان می‌توانند اطلاعات حقوق‌بگیران مشمول استرداد را به تفکیک هر شخص در سامانه ثبت کنند.

در این راهنما، شرایط استفاده از امکان استرداد مالیات حقوق، سال‌های قابل انتخاب، نحوه محاسبه مبالغ قابل استرداد و مراحل ثبت درخواست در سامانه به‌صورت گام‌به‌گام تشریح شده است.

ورود به سامانه مالیات حقوق و ثبت درخواست استرداد

۱. مبنای قانونی و شرایط استرداد مالیات حقوق

مطابق تبصره (۴) بخشنامه شماره ۲۰۰/۱۴۰۳/۵۰ مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۱۴، در مواردی که استرداد مالیات بر درآمد حقوق در راستای آرای دیوان عدالت اداری باشد، در صورت استمرار رابطه استخدامی شخص حقوق‌بگیر و کارفرما، بنا به درخواست کارفرما، نیازی به مراجعه حضوری شخص حقوق‌بگیر نیست.

در این وضعیت، استرداد مالیات اضافه‌پرداختی از طریق درگاه دریافت فهرست حقوق و دستمزد و به‌صورت خودکار، از محل مالیات متعلق به همان حقوق‌بگیر انجام می‌شود.

بر این اساس، امکان ثبت درخواست استرداد مالیات در سامانه مالیات حقوق برای کارفرمایان فراهم شده است تا بدون نیاز به مراجعه حضوری کارکنان، اطلاعات افراد مشمول و مبالغ مربوط را در قالب فهرست جداگانه ارسال کنند.

نکته مهم: ثبت درخواست استرداد از این طریق منوط به استمرار رابطه استخدامی حقوق‌بگیر و کارفرما است. این موضوع از طریق اطلاعات فهرست‌های حقوق ارسالی دو ماه اخیر کنترل می‌شود.

۲. مالیات حقوق کدام سال‌ها قابل استرداد است؟

مطابق راهنمای منتشرشده، امکان انتخاب سال مالیاتی برای ثبت فهرست درخواست استرداد، با توجه به مستندات زیر فراهم شده است:

سال مالیاتی مستند مربوط

۱۴۰۰ بند (۲) نامه شماره ۲۱۰/۸۷۳۳۸/د مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۲۳ معاونت حقوقی و فنی مالیاتی

۱۴۰۱ بند (۲) نامه شماره ۲۱۰/۸۷۳۳۸/د مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۲۳ معاونت حقوقی و فنی مالیاتی

۱۴۰۲ بند (۲) نامه شماره ۲۱۰/۸۷۳۳۸/د مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۲۳ معاونت حقوقی و فنی مالیاتی

۱۴۰۳ دادنامه شماره ۸۷۶۵۴۶ مورخ ۱۴۰۵/۴/۹ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری

بنابراین، کارفرمایان مطابق راهنمای سامانه می‌توانند سال‌های ۱۴۰۰ تا ۱۴۰۳ را برای ثبت درخواست استرداد انتخاب کنند.

۳. سقف پرداخت‌های رفاهی و انگیزشی قابل اعلام در فهرست استرداد

براساس اعلام معاونت حقوقی و فنی مالیاتی در نامه شماره ۲۱۰/۸۷۳۳۸/د مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۲۳، مبلغ مجاز جهت اعلام پرداختی‌ها بابت امور رفاهی و انگیزشی در فهرست استرداد، معادل ۱۱٫۷ درصد کل پرداختی در نظر گرفته شده است.

البته در محاسبه این سقف، پرداخت‌های زیر از کل پرداختی‌ها مستثنا هستند:

پاداش پایان خدمت؛

خسارت اخراج؛

بازخرید خدمت؛

حق سنوات؛

هزینه سفر؛

فوق‌العاده مسافرت مربوط به شغل.

به عبارت دیگر، مبلغ قابل اعلام بابت پرداخت‌های رفاهی و انگیزشی باید با رعایت سقف مذکور و پس از خارج کردن اقلام استثناشده محاسبه شود.

توجه: سقف ۱۱٫۷ درصد مربوط به مبلغ مجاز جهت اعلام پرداختی‌های رفاهی و انگیزشی در فهرست استرداد است و نباید آن را با نرخ مالیات یا درصد قطعی استرداد اشتباه گرفت.

۴. نحوه محاسبه مالیات قابل استرداد در صورت رسیدگی یا عدم رسیدگی مالیاتی

نحوه انجام استرداد مالیات حقوق به وضعیت رسیدگی مالیاتی سال مورد درخواست بستگی دارد:

الف) در صورت رسیدگی مالیاتی و صدور برگ تشخیص

چنانچه مالیات حقوق سال موردنظر کارفرما رسیدگی شده و منجر به صدور برگ تشخیص مالیات شده باشد، استرداد پس از ثبت کد رهگیری گزارش رسیدگی سیستمی که مبنای صدور برگ تشخیص بوده است، توسط اداره امور مالیاتی مربوط، به‌صورت سیستمی انجام می‌شود.

این کد رهگیری از سامانه رسیدگی مالیات حقوق دریافت می‌شود.

ب) در صورت عدم انجام رسیدگی مالیاتی

چنانچه سال موردنظر هنوز مورد رسیدگی قرار نگرفته باشد، استرداد مالیات اضافه‌پرداختی بر مبنای مبالغ ابرازی کارفرما در فهرست‌های تسلیمی انجام خواهد شد.

ج) امکان مطالبه مالیات و جرایم در رسیدگی‌های بعدی

مطابق توضیحات راهنما و با توجه به مقررات ماده ۹۰ قانون مالیات‌های مستقیم، چنانچه در جریان رسیدگی مشخص شود کارفرما مالیات را کمتر از میزان واقعی پرداخت کرده است، مالیات متعلق به انضمام جرایم مربوط محاسبه و از پرداخت‌کنندگان حقوق که در حکم مؤدی هستند، به موجب برگ تشخیص مطالبه خواهد شد.

این مطالبه با رعایت مهلت مقرر در ماده ۱۵۷ قانون مالیات‌های مستقیم انجام می‌شود.

۵. تأثیر معافیت‌های پذیرفته‌شده در رسیدگی‌های قبلی

یکی از نکات مهم در محاسبه مبلغ قابل استرداد، وضعیت پرداخت‌های رفاهی و انگیزشی در رسیدگی‌های مالیاتی قبلی است.

چنانچه در رسیدگی‌های قبلی، دریافتی‌های رفاهی و انگیزشی در شمار دریافتی‌های معاف قرار گرفته و در فیلد «سایر معافیت‌ها» ثبت شده و مورد پذیرش قرار گرفته باشند، مبالغ مزبور در محاسبه مالیات قابل استرداد لحاظ خواهند شد.

در این حالت، محاسبات استرداد پس از کسر مبالغی که قبلاً به‌عنوان معافیت پذیرفته شده‌اند، انجام می‌شود.

بنابراین، کارفرمایان باید هنگام تهیه اطلاعات فهرست استرداد، سوابق رسیدگی‌های قبلی و مبالغ معافیت پذیرفته‌شده را نیز مدنظر قرار دهند.

۶. مراحل ثبت درخواست استرداد مالیات حقوق در سامانه

ثبت درخواست استرداد مالیات حقوق توسط کارفرما و از طریق درگاه ارسال فهرست حقوق و دستمزد به نشانی salary.tax.gov.ir انجام می‌شود.

فرآیند ثبت درخواست به شرح زیر است:

مرحله اول: ورود به بخش فهرست حقوق جدید

کارفرما پس از ورود به درگاه ارسال فهرست حقوق و دستمزد، از منوی «فهرست حقوق»، گزینه «فهرست حقوق جدید» را انتخاب می‌کند.

همچنین تمامی فهرست‌های ارسال‌شده، از جمله درخواست‌های استرداد، در صفحه «مشخصات فهرست‌های ارسالی» قابل مشاهده خواهند بود.

مرحله دوم: انتخاب واحد مالیاتی

در این مرحله، کارفرما باید «واحد مالیاتی» را که فهرست‌های حقوق خود را به آن ارسال کرده است، انتخاب کند.

مرحله سوم: انتخاب نوع فهرست درخواست استرداد

از قسمت «نوع فهرست»، گزینه «فهرست درخواست استرداد» انتخاب می‌شود.

پس از انتخاب این گزینه، سایر گزینه‌های مرتبط با ارسال فایل حقوق و دستمزد به کاربر نمایش داده نمی‌شود و فرم مربوط به ثبت درخواست استرداد در اختیار کارفرما قرار می‌گیرد.

مرحله چهارم: انتخاب سال و تهیه اطلاعات حقوق‌بگیران

کارفرما باید فایل فهرست حقوق‌بگیرانی را که در کل سال موردنظر بابت دریافتی‌های رفاهی و انگیزشی، مالیات اضافه از آن‌ها کسر و پرداخت شده است، در سامانه بارگذاری کند.

همچنین امکان ورود اطلاعات این اشخاص به‌صورت برخط در سامانه نیز وجود دارد.

در این مرحله، علاوه بر اطلاعات هویتی حقوق‌بگیران، ثبت دو فیلد زیر برای هر شخص الزامی است:

۱. مبلغ رفاهی انگیزشی؛

۲. شماره شبا.

مرحله پنجم: ثبت شماره شبای حقوق‌بگیر

شماره شبای اعلامی از طریق سرویس مربوط با اطلاعات بانک تطبیق داده می‌شود.

بنابراین، شماره شبای ثبت‌شده باید متعلق به همان حقوق‌بگیر و مرتبط با کد ملی وی باشد.

ثبت شماره شبای شخص دیگر به‌جای حقوق‌بگیر موردنظر، با الزامات اعلام‌شده در راهنما مطابقت ندارد.

مرحله ششم: ثبت و ارسال فهرست استرداد

پس از تکمیل اطلاعات و ثبت مبالغ مربوط به هر حقوق‌بگیر، کارفرما درخواست استرداد را در سامانه ثبت و ارسال می‌کند.

فهرست‌های ارسالی، از جمله درخواست‌های استرداد، در صفحه مشخصات فهرست‌های ارسالی قابل مشاهده هستند.

۷. نکات مهم و الزامات ثبت فهرست استرداد

براساس راهنمای سازمان امور مالیاتی، رعایت نکات زیر هنگام ثبت درخواست استرداد ضروری است:

۱. ارسال یک فهرست برای هر سال

برای هر سال صرفاً یک فهرست استرداد برای تمام حقوق‌بگیران، توسط پرداخت‌کننده حقوق (کارفرما) قابل ارسال است.

۲. ثبت اطلاعات هویتی و شماره شبا

علاوه بر اطلاعات هویتی حقوق‌بگیر، ثبت مبلغ رفاهی و انگیزشی و شماره شبای متعلق به همان شخص الزامی است.

۳. استمرار رابطه استخدامی

استمرار رابطه استخدامی حقوق‌بگیر و کارفرما از طریق بررسی اطلاعات فهرست‌های ارسالی دو ماه اخیر کنترل می‌شود. در صورت نبود استمرار رابطه استخدامی، امکان ثبت درخواست استرداد وجود ندارد.

۴. رعایت سقف پرداخت‌های رفاهی و انگیزشی

مبلغ مجاز اعلام پرداختی‌های رفاهی و انگیزشی براساس ضوابط اعلام‌شده، معادل ۱۱٫۷ درصد کل پرداختی با رعایت اقلام مستثناشده است.

۵. توجه به سوابق رسیدگی مالیاتی

در صورت پذیرش قبلی دریافتی‌های رفاهی و انگیزشی به‌عنوان معافیت در فیلد سایر معافیت‌ها، مبالغ پذیرفته‌شده در محاسبه استرداد لحاظ و از محاسبات کسر می‌شوند.

۶. مستندات و بخشنامه‌های مرتبط

برای بررسی مبانی قانونی و مقررات مرتبط با استرداد مالیات حقوق و پرداخت‌های رفاهی و انگیزشی، مطالعه مستندات زیر پیشنهاد می‌شود:

بخشنامه حدود معافیت مالیاتی مزایا

برای آشنایی با ضوابط و حدود معافیت مالیاتی مزایا و پرداخت‌های مرتبط با حقوق کارکنان، بخشنامه مربوط را مطالعه کنید.

مشاهده بخشنامه حدود معافیت مالیاتی مزایا

سایر مستندات مورد اشاره در راهنمای استرداد:

تبصره (۴) بخشنامه شماره ۲۰۰/۱۴۰۳/۵۰ مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۱۴؛

نامه شماره ۲۱۰/۸۷۳۳۸/د مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۲۳ معاونت حقوقی و فنی مالیاتی؛

دادنامه شماره ۸۷۶۵۴۶ مورخ ۱۴۰۵/۴/۹ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری؛

ماده ۹۰ قانون مالیات‌های مستقیم؛

ماده ۱۵۷ قانون مالیات‌های مستقیم.

۹. پرسش‌های متداول درباره استرداد مالیات حقوق

آیا کارکنان برای دریافت مالیات اضافه‌پرداختی باید شخصاً به اداره مالیاتی مراجعه کنند؟

خیر. در صورت استمرار رابطه استخدامی حقوق‌بگیر و کارفرما و با درخواست کارفرما، مطابق ضوابط اعلام‌شده، نیازی به مراجعه حضوری حقوق‌بگیر نیست و فرآیند از طریق سامانه مالیات حقوق انجام می‌شود.

درخواست استرداد مالیات حقوق توسط چه شخصی ثبت می‌شود؟

ثبت درخواست توسط پرداخت‌کننده حقوق یا کارفرما انجام می‌شود و کارفرما باید اطلاعات حقوق‌بگیران مشمول استرداد را در سامانه وارد یا فایل مربوط را بارگذاری کند.

چه سال‌هایی امکان ثبت درخواست استرداد دارند؟

مطابق راهنمای منتشرشده، سال‌های ۱۴۰۰، ۱۴۰۱، ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ قابل انتخاب هستند.

آیا ثبت شماره شبا برای هر حقوق‌بگیر الزامی است؟

بله. ثبت شماره شبا برای هر حقوق‌بگیر الزامی است و شماره اعلامی باید متعلق به همان شخص و منطبق با کد ملی او باشد.

آیا می‌توان برای یک سال چند فهرست استرداد ارسال کرد؟

خیر. برای هر سال صرفاً یک فهرست استرداد برای تمام حقوق‌بگیران توسط کارفرما قابل ارسال است.

اگر رابطه استخدامی کارمند با کارفرما قطع شده باشد، امکان ثبت درخواست وجود دارد؟

مطابق راهنمای سامانه، استمرار رابطه استخدامی از طریق بررسی فهرست‌های ارسالی دو ماه اخیر کنترل می‌شود و در صورت احراز نشدن استمرار رابطه، امکان ثبت درخواست استرداد وجود ندارد.

جمع‌بندی

امکان ثبت «فهرست درخواست استرداد» در سامانه مالیات حقوق، فرآیند پیگیری اضافه‌پرداختی مالیات حقوق بابت دریافتی‌های رفاهی و انگیزشی را برای کارفرمایان تسهیل کرده است. با استفاده از این امکان، کارفرما می‌تواند اطلاعات تمام حقوق‌بگیران مشمول را در یک فهرست سالانه ثبت کند و بدون نیاز به مراجعه حضوری کارکنان، درخواست استرداد را از مسیر سامانه‌ای پیگیری کند.

توجه به سقف ۱۱٫۷ درصد، سوابق رسیدگی مالیاتی، معافیت‌های پذیرفته‌شده و صحت اطلاعات هویتی و شماره شبای کارکنان، از مهم‌ترین الزامات استفاده از این فرآیند است.

منبع: شناسنامه قانون

ارسال: مهدی جم