فاجعه در ایمنی کار جهان؛ مرگ سالانه ۲.۹۳ میلیون کارگر و مصدومیت ۳۹۵ میلیون نفر
بر اساس گزارش سال ۲۰۲۳ سازمان جهانی کار، سالانه ۲.۹۳ میلیون نفر در جهان بر اثر عوامل مرتبط با کار جان خود را از دست میدهند. همچنین حدود ۳۹۵ میلیون کارگر در هر سال دچار آسیبهای ناشی از حوادث شغلی غیرمرگبار میشوند.
سازمان جهانی کار از مرگ سالانه ۲.۹۳ میلیون نفر بر اثر عوامل مرتبط با کار و آسیبدیدگی ۳۹۵ میلیون کارگر خبر داد؛ آماری که بار دیگر ضرورت حفاظت از جان و سلامت نیروی کار و مسئولیت کارفرمایان در تأمین محیط کار ایمن را برجسته میکند.
به گزارش ایلنا و به نقل از سازمان جهانی کار، ایمنی و سلامت شغلی از حقوق بنیادین نیروی کار و مهمترین الزامات برخورداری از شرایط کار شایسته است. با این حال، میلیونها نفر در سراسر جهان همچنان در محیطهای کاری ناایمن و ناسالم فعالیت میکنند و هر سال حوادث و بیماریهای ناشی از کار، جان و سلامت شمار زیادی از آنان را تهدید میکند.
بر اساس گزارش سال ۲۰۲۳ سازمان جهانی کار، سالانه ۲.۹۳ میلیون نفر در جهان بر اثر عوامل مرتبط با کار جان خود را از دست میدهند. همچنین حدود ۳۹۵ میلیون کارگر در هر سال دچار آسیبهای ناشی از حوادث شغلی غیرمرگبار میشوند.
این آمار تنها به حوادث ناگهانی در محیطهای کاری محدود نمیشود و بیماریهای ناشی از شرایط نامناسب محیط کار و مواجهۀ طولانیمدت با عوامل زیانآور را نیز دربرمیگیرد. به همین دلیل، ایمنی شغلی علاوه بر پیشگیری از حوادث، به حفاظت مستمر از سلامت جسمی و روانی کارگران نیاز دارد.
سازمان جهانی کار در سال ۲۰۲۲، برخورداری از محیط کار ایمن و سالم را بهعنوان یکی از اصول و حقوق بنیادین کار به رسمیت شناخت. این تصمیم بر مسئولیت دولتها و کارفرمایان در حفاظت از جان و سلامت نیروی کار تأکید دارد. کارگران حق دارند بدون نگرانی از تهدید سلامت و امنیت جسمی خود، وظایف شغلیشان را در محیطی ایمن و همراه با کرامت انسانی انجام دهند.
تأمین ایمنی محیط کار صرفاً به نصب تجهیزات حفاظتی یا استفاده از وسایلی مانند کلاه، دستکش و لباس ایمنی محدود نمیشود. کارفرمایان باید عوامل خطر را پیش از وقوع حادثه شناسایی کنند، آموزشهای لازم را در اختیار کارگران قرار دهند، تجهیزات استاندارد فراهم کنند و بهطور مستمر بر شرایط محیط کار نظارت داشته باشند. دولتها نیز باید با تدوین و اجرای مقررات مؤثر و نظارت بر عملکرد کارفرمایان، رعایت استانداردهای ایمنی و بهداشت کار را پیگیری کنند.
کارگران نباید به دلیل ترس از اخراج، کاهش دستمزد یا از دست دادن فرصت شغلی، خطرات محیط کار را نادیده بگیرند یا در شرایط ناایمن به فعالیت ادامه دهند. مسئولیت تأمین ایمنی نیز نباید بهطور یکطرفه بر دوش نیروی کار قرار گیرد؛ زیرا پیشگیری از حوادث شغلی به برنامهریزی، سرمایهگذاری و نظارت مستمر کارفرمایان نیاز دارد.
این مسئله برای کارگران شاغل در بخشهایی مانند ساختمان، معدن، نفت و گاز، صنایع فولاد، حملونقل و کشاورزی اهمیت ویژهای دارد. نیروهای شاغل در این حوزهها ممکن است با خطراتی مانند سقوط از ارتفاع، ریزش معادن، تماس با مواد شیمیایی، ماشینآلات خطرناک، آلودگیهای محیطی و شرایط جوی نامساعد مواجه شوند. هرگونه کوتاهی در تأمین تجهیزات، آموزش و نظارت میتواند پیامدهای جبرانناپذیری برای کارگران و خانوادههای آنان به همراه داشته باشد.
در همین راستا، سازمان جهانی کار بر ضرورت همکاری دولتها، کارفرمایان و نمایندگان کارگران برای تقویت فرهنگ پیشگیری از حوادث و بیماریهای شغلی تأکید کرده است. این سازمان با مشارکت این گروهها، ارتقای سطح ایمنی و سلامت را در سیاستگذاریهای ملی، بخشهای مختلف اقتصادی و محیطهای کاری دنبال میکند.
یکی از محورهای مهم اقدامات این سازمان، راهبرد جهانی ایمنی و سلامت شغلی برای سالهای ۲۰۲۴ تا ۲۰۳۰ است. این راهبرد با هدف تقویت نظامهای ملی ایمنی و بهداشت کار، بهبود شرایط محیطهای کاری و مقابله با خطرات قدیمی و نوظهور تدوین شده است.
«گرمای شدید» تهدیدی تازه برای سلامت کارگران
تغییرات اقلیمی، فناوریهای جدید و دگرگونی شکل و ماهیت اشتغال، خطرات تازهای را متوجه نیروی کار کردهاند. در این میان، افزایش دمای هوا و مواجهۀ کارگران با گرمای شدید به یکی از تهدیدهای جدی سلامت شغلی در بخشهای مختلف اقتصادی تبدیل شده است. این خطر بهویژه کارگران فضای باز و افرادی را تهدید میکند که در محیطهای گرم و فاقد تهویۀ مناسب فعالیت دارند.
بر اساس گزارش سال ۲۰۲۴ سازمان جهانی کار، سالانه حدود ۲.۴۱ میلیارد کارگر در سراسر جهان در معرض گرمای بیش از حد قرار میگیرند. مواجهه با گرمای شدید میتواند خطر گرمازدگی، کمآبی بدن، اختلالات جسمی و کاهش تمرکز را افزایش دهد و احتمال وقوع حوادث شغلی را نیز بالا ببرد.
فراهم کردن آب آشامیدنی کافی، امکان استراحت در محیط خنک، تنظیم ساعات فعالیت متناسب با شرایط آبوهوایی و تأمین تجهیزات حفاظتی مناسب، از جمله اقداماتی است که کارفرمایان میتوانند برای کاهش خطرات ناشی از گرمای شدید انجام دهند. در مشاغلی که فعالیت در فضای باز بخش جداییناپذیر کار روزانه است، بیتوجهی به این اقدامات میتواند سلامت و توان کاری نیروها را به خطر بیندازد.
سازمان جهانی کار همچنین در گزارش سال ۲۰۲۴ خود با عنوان «گرما در محیط کار؛ پیامدهای آن برای ایمنی و سلامت» اعلام کرده است اجرای اقدامات مؤثر برای ارتقای ایمنی و سلامت شغلی و پیشگیری از آسیبهای ناشی از گرمای شدید میتواند در سطح جهان حدود ۳۶۱ میلیارد دلار صرفهجویی اقتصادی به همراه داشته باشد.
سرمایهگذاری در ایمنی و سلامت شغلی، علاوه بر حفاظت از جان و سلامت کارگران، از نظر اقتصادی نیز به سود جوامع و بنگاههای اقتصادی است. حوادث شغلی هزینههای سنگینی مانند درمان، ازکارافتادگی، غیبت از کار، توقف فعالیت واحدهای تولیدی و از دست رفتن نیروی انسانی متخصص را به دنبال دارند. پیشگیری از حوادث، علاوه بر مسئولیتی انسانی و قانونی، اقدامی ضروری برای تداوم فعالیتهای تولیدی و حفظ نیروی کار است.
با این حال، ایمنی و بهداشت کار نباید فقط با معیار کاهش هزینهها یا افزایش بهرهوری سنجیده شود. مسئلۀ اصلی، حق کارگران برای حفظ سلامت و بازگشت سالم به خانه پس از پایان هر روز کاری است. هیچ کارگری نباید برای تأمین معاش خود، جان و سلامتش را در معرض خطر قرار دهد یا میان حفظ شغل و حفاظت از جان خود یکی را انتخاب کند.
دولتها باید بر اجرای مقررات ایمنی و بهداشت کار نظارت مؤثر داشته باشند و کارفرمایان نیز باید تأمین تجهیزات، آموزش و پیشگیری از حوادث را در اولویت قرار دهند. مشارکت نمایندگان کارگران در شناسایی خطرات و تصمیمگیریهای مرتبط با ایمنی محیط کار نیز میتواند به کاهش حوادث و بهبود شرایط اشتغال کمک کند.
برخورداری از محیط کار ایمن و سالم، حقی بنیادین برای نیروی کار است؛ حقی که نباید زیر فشار هزینههای تولید، ملاحظات اقتصادی کارفرمایان یا ضرورت تأمین معاش کارگران نادیده گرفته شود.
دیدگاهتان را بنویسید